Ο ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ – Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΟΥΜΕΝΟΥ- ΜΕΡΟΣ Β'

Του Γεωργίου Αλεξανδράκη, Αξιωματικός (Ε) Επιτελής του ΓΕΕΘΑ, πτυχιούχου της Νομικής Αθηνών, αριστούχου της Φιλοσοφικής Αθηνών, Master of Arts στις σπουδές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. 

Β’ ΜΕΡΟΣ

ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟ ΕΛΕΓΧΟ

Οι υποχρεώσεις εκ των Συνταγματικών Αρχών και των Νόμων του εκάστοτε Διοικητή / Διευθυντή / Κυβερνήτη σε ό,τι αφορά τον Πειθαρχικό Έλεγχο κατά των υπό αυτού διοικουμένων είναι:

α. Να ασκεί χρηστή διοίκηση, δηλαδή να σέβεται την προστασία των δικαιωμάτων του διοικουμένου και να λειτουργεί με επιείκεια και εντιμότητα, καθώς και να μην εκμεταλλεύεται το διοικούμενο ή ακόμη περισσότερο να δημιουργεί καταστάσεις πλάνης, απάτης ή απειλής του. Να μην λέει δηλαδή άλλα, με κλειστή την πόρτα και σε μια ΕΔΕ να ορκίζεται ότι είχε πει άλλα….η Πολιτεία δεν χρειάζεται αυτόν τον Αξιωματικό. Αξιωματικός σημαίνει ακεραιότητα ήθους και συμβολίζει την τέλεια ανθρώπινη δομή και υπόσταση.

β. Το παράπτωμα να είναι ορισμένο κατά τόπο, χρόνο και πράξη η οποία να προβλέπεται ακριβώς, ως παράβαση, σε οικεία διαταγή. Αξιολογικές έννοιες και γενικότητες / αοριστίες που αξιώνουν ποινή του τύπου «κοίταξε ειρωνικά τον Διοικητή» ή «διάγει αφελώς» ή «συμπεριφέρεται απρεπώς» ή «εκτέλεσε πλημμελώς τα καθήκοντά του», είναι απαράδεκτες για τον Ελληνοευρωπαϊκό Πολιτισμό και Δίκαιο τα οποία κατατάσσουν τέτοιες ενέργειες στον αναπτυσσόμενο τρίτο κόσμο, τον οποίο ο Αξιωματικός βοηθά, βεβαίως, αλλά δεν υιοθετεί ασμίλευτες και πρωτόγονες τριτοκοσμικές τακτικές κατά του προσωπικού του. Το προσωπικό ΔΕΝ του ανήκει….αυτό που του «ανήκει» είναι η διοικητική τους ευπείθεια….είναι Έλληνες κάτω από δικό τους όρκο για την προαγωγή του Έθνους και βεβαίως κάτω από τις ορθές / αμερόληπτες / έντιμες διαταγές του Διοικητή / Κυβερνήτη.

γ. αναλογικότητα, δηλαδή της επιλογής μέσων ανάλογων προς τον επιδιωκόμενο σκοπό, ο οποίος δεν πρέπει να είναι η εκδίκηση αλλά σκοπός του υπηρεσιακού / δημοσίου / Εθνικού συμφέροντος. Άρα η υποκειμενική αντίληψη και αξιολόγηση περιορίζεται από των ως άνω Συνταγματική Αρχή.

δ. να διοικεί με αμεροληψία, δηλαδή χωρίς προσωπικές επιβουλές και ροπές προς την κατεύθυνση τελικού άδικου αποτελέσματος και χωρίς εμπάθεια και προκατάληψη έναντι του διοικούμενου. Όπως είπαμε, ο Αξιωματικός δεν έχει κατώτερα ένστικτα και αισθήματα.

ε. αιτιολόγηση των αποφάσεών του, όταν πρόκειται για δυσμενή διοικητική πράξη (π.χ. επιβολή ποινής), δηλαδή να απαντά αφενός σε όλους τους ισχυρισμούς του εγκαλουμένου εξηγώντας γιατί δεν ευσταθούν και να στοιχειοθετεί / υπαγάγει (να «παντρεύει» δηλαδή) σε κανόνες δικαίου το δυσμενές αποτέλεσμα. (Βλ. παρακάτω ανάλυση).

Στο ως άνω υπό (ε) απαιτείται και η περισσότερη προσοχή καθώς, πλέον, έχει κατοχυρωθεί στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων και ειδικότερα στο άρθρο 41 παρ. 2 περ. α΄ το δικαίωμα κάθε προσώπου σε προηγούμενη ακρόαση, πριν να ληφθεί ατομικό μέτρο εις βάρος του και υλοποιείται με τις εξής αξιώσεις του διοικουμένου προς τη διοίκηση: 

1) την αξίωση του ενδιαφερομένου για έγγραφη κλήση, 

2) την αξίωση ενημέρωσης του ενδιαφερομένου από το αρμόδιο όργανο σχετικά με την επίμαχη υπόθεση, η οποία μπορεί να οδηγήσει στη λήψη δυσμενούς μέτρου σε βάρος του, 

3) την αξίωση του ενδιαφερομένου για λυσιτελή και αποτελεσματική διατύπωση των απόψεών του και 

4) την αξίωση του ενδιαφερομένου να ληφθούν υπόψη οι ισχυρισμοί που διατύπωσε. 

Επισημαίνεται ότι Από την 1η Δεκεμβρίου 2009, ο Χάρτης έχει πλέον νομικά σκληρό δεσμευτικό χαρακτήρα: το άρθρο 6 παράγραφος 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ) ορίζει πλέον ότι «η Ένωση αναγνωρίζει τα δικαιώματα, τις ελευθερίες και τις αρχές που περιέχονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος θα έχει το ίδιο νομικό κύρος με τις Συνθήκες». Κατά συνέπεια, ο Χάρτης συνιστά πρωτογενές δίκαιο, υπέρτερης ισχύος, της ΕΕ και, ως εκ τούτου, στοιχειοθετεί πυλώνα για την υπόσταση του δευτερογενούς δικαίου της ΕΕ και των εθνικών κανόνων.

Ποιο είναι όμως το νόημα όλων των παραπάνω; 

Είναι απλούστατο….με την αιτιολογημένη δυσμενή πράξη (π.χ. επιβολή ποινής ή απόρριψη προσφυγής σε κάποιο βαθμό), ελέγχεται η ύπαρξη της δίκαιης βάσης κάτω από την δυσμενή πράξη καθώς και η διοικητική επάρκεια του Διοικητή. Χωρίς την αιτιολογία και την υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών στους σχετικούς αποτρεπτικούς διοικητικούς κανόνες με γνώμονα, ως προελέχθη, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η εκάστοτε ποινή ή απόρριψη θα μπορεί, δικαιωματικά, να θεωρηθεί από τον καθένα ως ένα «καπρίτσιο» του επιβάλλοντος την ποινή, και ο εκδίδων την πράξη αυτή εκτός από «προσβολέας του αισθήματος δικαίου» να χαρακτηριστεί διοικητικά ανεπαρκής και επίορκος καθώς, ειδικά για τους Αξιωματικούς, ο όρκος και οι Διατάξεις δεν αφήνουν περιθώρια απόκλισης αφού επιτάσσουν «κάθε ενέργεια να οδηγείται, πρωτίστως, από τις επιταγές του Συντάγματος και των Νόμων». (π.χ. Κεφ.12 και 13 Διατάξεις Π.Ν.)

Θα ρωτούσε ένας Διοικητής….. 

«…πρέπει να μάθω νομικά για να ασκήσω τα καθήκοντά μου;;; εγώ μόνο τις διαταγές της Υπηρεσίας μου ξέρω (Πάγιες, Μόνιμες κλπ…κλπ…) και τις ξέρω και καλά….» Η απάντηση δίνεται από το Αξίωμα ότι «άγνοια νόμου δεν συγχωρείται». Δηλαδή, υφίσταται η απαίτηση ότι όποιος θέλει να ασκεί διοίκηση να είναι έτοιμος να διοικήσει με όλες τις συνέπειες. Αλλιώς να κάνει γνωστό στους ανωτέρους του ότι δεν έχει διάθεση να κουραστεί μαθαίνοντας τα απαραίτητα νομικά εργαλεία που θα τον κάνει έντιμο όταν «επί ανθρώπων άρχει» και να παραδώσει καθήκοντα.

Από την άλλη μεριά όμως, οι ίδιες οι διαταγές, οι οποίες αποτελούν και αυτές διοικητικές πράξεις, οφείλουν να έχουν εκδοθεί κατά την ορθή βουλητική έκφραση της Πολιτείας και να αυτοπεριορίζονται ενώπιον ανωτέρων Νομοθετημάτων που ρυθμίζουν όμοια πεδία, αλλιώς υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να «καίγονται» Αξιωματικοί οι οποίοι είναι πιθανόν να μην έχουν και δόλο σε ενδεχόμενο νομικό εκτροχιασμό τους.

Επιπροσθέτως και επικουρικώς των ανωτέρω, ο εκάστοτε, αποδίδων δικαιοσύνη, Διοικητής, μπορεί – σε υφιστάμενη αμφιβολία – να πάρει την γνώμη του πλησιέστερου Αξιωματικού του Σώματος Νομικών Συμβούλων, τους οποίους η Υπηρεσία έχει τοποθετήσει σε σχετικές θέσεις.

Για παράδειγμα, δεν μπορεί να γίνει επίκληση από διοικητικά όργανα και μάλιστα ενώπιον Δικαστηρίων, της Πάγιας Διαταγής 4-26/2008/ΓΕΣ/1οΕΓ για θέματα τοποθετήσεων προσωπικού μετά από άδεια κυήσεως την στιγμή που με το άρθρο 19 , παρ.4, της Υ.Α. ΥΕΘΑ υπ’αριθ Φ.411/253437/Σ.2358/1 Ιουλ 2013/ΓΕΕΘΑ/Β΄ΚΛ/Β1 (ΦΕΚ Β΄1631/1-7-2013) ακυρώνεται κάθε Πάγια Διαταγή των Γενικών Επιτελείων που ρυθμίζει τα ίδια θέματα (όπως η προαναφερόμενη Υ.Α.) καθώς θα είναι άκυρη και θα χωρεί αξιολόγηση προς κάθε κατεύθυνση των εμπλεκομένων διοικητικών οργάνων που εφαρμόζουν το μέρος της άκυρης διαταγής προς περιορισμό του από την Πολιτεία παρεχόμενου δικαιώματος στις νέες μητέρες.

Άλλο παράδειγμα: Θέλει ο Διοικητής / Κυβερνήτης να τιμωρήσει τον «κοιμώμενο σκοπό». Πως γίνεται εντελώς νόμιμα η διαδικασία;; Την κωδικοποιούμε για αναγνωστική ευκολία.

α. Διαπίστωση από κάποιο όργανο του παραπτώματος το οποίο και αναφέρει στην Διοίκηση. Έναρξη πειθαρχικού ελέγχου.

β. Στοιχειοθέτηση εγγράφου κλήσεως σε απολογία. Στο σώμα του εγγράφου αναφέρονται τα σχετικά που προβλέπουν την διαδικασία και στο κείμενο αναφέρουμε τον τόπο, χρόνο που έγινε το παράπτωμα καθώς και σε ποιον κανόνα δικαίου προβλέπεται ο έλεγχος και η τυχόν επικείμενη τιμώρησή του. Χορηγούμε 5θήμερη προθεσμία για να ετοιμαστεί «αμυντικά» ο διωκόμενος. Αναφέρουμε απαραιτήτως τα δικαιώματα άμυνας που έχει ο διωκόμενος (π.χ. για λήψη όλων των εγγράφων που στοιχειοθετούν το αδίκημα, να λάβει αντίγραφα της διαδικασίας)

γ. Επιδίδουμε το έγγραφο και από την επομένη ημέρα αρχίζει να μετράει η προθεσμία, η οποία αναστέλλεται ΑΝ ο εγκαλούμενος / διωκόμενος ζητήσει αντίγραφα ή άλλα στοιχεία για να στοιχειοθετήσει την άμυνά του. Η μη αναστολή είναι πράξη μη Χρηστής Διοικήσεως (ανέντιμη), την οποία χρεώνεται ο Διοικητής / Κυβερνήτης και γενικότερα ο έχων το πρόσταγμα.

δ. Με την χορήγηση από την διοίκηση των αντιγράφων που αιτήθηκε ο εγκαλούμενος / διωκόμενος ξαναμετράει η προθεσμία από την επόμενη μέρα.

ε. Λαμβάνεται η απολογία / διοικητική ακρόαση του διωκόμενου στην οποία ανιχνεύουμε αν υπάρχει παραδοχή, μερική παραδοχή ή άρνηση.

στ. Σε περίπτωση παραδοχής επιβάλλεται μια ανάλογη ποινή (με την αρχή της αναλογικότητας όπως εξηγήθηκε) με τυχόν επιμέτρηση ή μη ανάλογα με τα υφιστάμενα έγγραφα υπέρ ή κατά της συμπεριφοράς του εγκαλουμένου / διωκομένου. Αλλιώς, δηλαδή, θα τιμωρηθεί αυτός στον οποίο έχει εγγράφως γίνει παρατήρηση / επίπληξη για όμοιο παράπτωμα και αλλιώς ο συλληφθείς για πρώτη φορά.

ζ. Σε περίπτωση μερικής παραδοχής ή άρνησης, ο Διοικητής / Κυβερνήτης (ή Ύπαρχος αν έχει εκχωρηθεί η σχετική εξουσία), ανιχνεύει τους ισχυρισμούς που επικαλείται ο διοικούμενος και απαντά αυτούς έναν προς έναν για το υποστατό ή μη αυτών το οποίο, εννοείται, θα στηρίζεται είτε σε κανόνες δικαίου είτε σε μαρτυρίες (ένορκες ή άτυπες)

η. Μετά από αυτά επιβάλλεται ή όχι ποινή εξηγώντας, σε περίπτωση επιβολής ποινής, τα υπό (ζ), δηλαδή, για παράδειγμα: «..επί του ισχυρισμού σας ότι είσασταν ιδιαίτερα κουρασμένος, σας γνωρίζεται ότι αυτός δεν ευσταθεί καθώς είχατε την επιλογή να ξεκουραστείτε γνωρίζοντας την νυκτερινή υπηρεσία σας και παρά ταύτα επιλέξατε να ασχοληθείτε με επιτραπέζια παίγνια στο Κέντρο Ψυχαγωγίας Μονάδος…κλπ…κλπ…» Άλλο παράδειγμα: «….σας γνωρίζεται ότι ο ισχυρισμός σας ότι είσασταν ιδιαίτερα κουρασμένος από ολοήμερη εργασία αρμένων για συντήρηση πλευράς πλοίου και στην συνέχεια βαφή καταστρωμάτων χωρίς ανάπαυλα, γίνεται δεκτός καθώς προέκυψε η βασιμότητα αυτού και ως εκ τούτου η υπόθεση τίθεται στο αρχείο».

Τώρα, αν η διαδικασία προβλέπει προφορική διαδικασία, ή λήψη απολογίας σε συγκεκριμένο βιβλίο Ποινών – όπως αυτό που προβλέπουν οι Διατάξεις Π.Ν. – και ο διοικούμενος καταθέσει έγγραφη απολογία περί του αποδιδομένου σε αυτόν παράπτωμα, αυτό ΔΕΝ αξιολογείται καθώς περιορισμός του αμυντικού του δικαιώματος και γενικότερα περιορισμός του δικαιώματος του «Αναφέρεσθαι» δεν είναι αποδεκτός από το Δίκαιο. Η απολογία του, πολύ απλά, επισυνάπτεται στην οικεία σελίδα ή αναφέρεται πάνω στην σελίδα η ταυτότητα του κατατεθειμένου εγγράφου για οποιαδήποτε μελλοντική ανίχνευση και ανάγκη είτε του ιδίου, είτε της διοικήσεως.

Σε ενδεχόμενη προσφυγή σε κάποιο βαθμό για άρση ποινής, ο διοικών θα πρέπει να θυμάται ότι στη διοικητική πράξη πρέπει να γίνεται μνεία συγκεκριμένων στοιχείων που στηρίζουν το συμπέρασμά της (ορισμένος χαρακτήρα της αιτιολογίας, ΣτΕ 3692/2001, 4223/2000). Δεν πρέπει να περιορίζεται στην επανάληψη στερεότυπων εκφράσεων που προέρχονται από τον νόμο που διέπει την υπόθεση (ΣτΕ 2584/2001) ούτε να στηρίζεται σε αντιφατικά στοιχεία (ΣτΕ 941/1989, Ολ 3158/1976). Συνεπώς, η απάντηση του Α’, ή Β΄, ή Γ΄οργάνου που κρίνει την προσφυγή δεν μπορεί να είναι μόνο : «..η ποινή δεν αίρεται..» ή «…η ποινή δεν δύναται να διαγραφεί…» χωρίς να γίνεται ανάλυση των ισχυρισμών ως προεκτέθη.

Σε κάθε περίπτωση ο ως άνω, αλγόριθμος επιβολής ποινής ή αρχειοθέτησης δεν πάσχει ουδεμίας ακυρότητας και δεν μπορεί να ακυρωθεί (η ποινή) σε Διοικητικά Δικαστήρια, ενώ με απόκλιση από τα του Δικαίου προβλεπόμενα οι ποινές ακυρώνονται, γεγονός που εκθέτει την Διοίκηση στην Κοινωνία και μειώνει το κύρος του Αξιωματικού ο οποίος εμφανίζεται «εμπαθής» και υποκινούμενος από αισθήματα «μη ευγενή».

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω καθώς και την ρήση του Αριστοτέλη – ότι η δικαιοσύνη είναι λογική χωρίς πάθος, γίνεται δεκτό ότι η τήρηση της, ως άνω, νομικής εξίσωσης «step by step» προκειμένου να μεταβληθεί η διοικητική υπόσταση ενός ανθρώπου, είναι αφενός η ασφαλέστερη για κάθε αξιολόγηση και αφετέρου εκείνη την οποία το Δίκαιο αποδέχεται χωρίς αλλεργία και κλυδωνισμούς.

Εν συμπεράσματι, γίνεται αντιληπτό ότι ο Νόμος υπάρχει και πρέπει να τηρείται αφού είναι αυτός που ελέγχει τόσο τον διοικούμενο όσο και την Διοίκηση χωρίς ουδεμία εξαίρεση. Άλλωστε από το φωτεινότερο παράδειγμα του Δυτικού κόσμου που είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, μαθαίνουμε τα προφανή. Οι ΗΠΑ υιοθέτησαν και συνεχίζουν να προάγουν τον Αρχαιοελληνικό Πολιτισμό καθώς και την Αριστοτελική διάταξη σύστασης Κράτους με αποτέλεσμα ο Νόμος να λειτουργεί για όλους, μηδενός εξαιρουμένου. Ως εκ τούτου, μέσα σε 150 χρόνια έγιναν το κυρίαρχο κράτος του πλανήτη καταστέλλοντας δυνάμεις σκότους και μίσους που στηρίζονταν όχι σε θεσμούς αλλά σε πρόσωπα ηγετών αμφιβόλου υποστάσεως. Διαπιστώνεται λοιπόν η βούληση προς όφελος όλης της Ανθρωπότητας για να εφαρμοσθεί το αξίωμα του «RULE OF LAW», δηλαδή η κυριαρχία του Νόμου, ένα μεγάλο κεφάλαιο που αποσχολεί ακόμα την Ευρώπη η οποία το θέτει σαν απαίτηση στα μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εμείς που είμαστε η Χώρα παραγωγής του Πολιτισμού σε ποιον κόσμο θέλουμε να ζήσουμε;;

Ο ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ – Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΟΥΜΕΝΟΥ - ΜΕΡΟΣ Α΄

Του Γεωργίου Αλεξανδράκη, Αξιωματικός Π.Ν. Επιτελής του ΓΕΕΘΑ, πτυχιούχου της Νομικής Αθηνών, αριστούχου της Φιλοσοφικής Αθηνών, Master of Arts στις σπουδές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Α’ ΜΕΡΟΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ – ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

Κάθε δίκαιο, τόσο το ιδιωτικό όσο και το δημόσιο, ασχολείται εκτενώς με την τιμωρία παραβατικής / αποκλίνουσας συμπεριφοράς ενός φυσικού, κατά κύριο λόγο, προσώπου. Ο έλεγχος και η μετά από αυτόν διαδικασία επιβολής ποινών είναι η μεγαλύτερη άμυνα της ευνομούμενης κοινωνίας που θέλει τα μέλη της να συνυπάρχουν αρμονικά, δεδομένου ότι ο άνθρωπος από την στιγμή που θα γεννηθεί μέχρι να αποβιώσει τοποθετεί στην πιο περίοπτη και σημαντική θέση το δικό του «θέλω / βουλητικό» υποτιμώντας τις ανάγκες των άλλων συνανθρώπων του. Γι’ αυτό το λόγο οι σύγχρονες πολιτείες έχουν αναπτύξει κανόνες ελέγχου και επιγενόμενης συνέπειας προκειμένου να περιοριστούν εκείνοι που ρέπουν προς το «εγώ» αντί για το «εμείς» .

Εδώ δεν θα μας απασχολήσει το πλέγμα δικαίου των Αστικών και Ποινικών κανόνων καθώς, ως παλαιότερα δίκαια, είναι αρκετά ορισμένα δικονομικώς και ως εκ τούτου οι δικαστές αλλά και οι διάδικοι είναι δύσκολο να αδικήσουν ή να αδικηθούν αντίστοιχα.

Θα μας απασχολήσει το πρόβλημα που ανακύπτει από επιβολή ποινών σε εξωδικαστικά πλαίσια από φυσικά πρόσωπα / όργανα που δεν έχουν νομική σκέψη και εκπαιδευμένο με επιστημονικό τρόπο αίσθημα δικαίου και τις πιο πολλές φορές δεν θέλουν να αποκτήσουν. Το μεγάλο θέμα που έχει απασχολήσει κυρίως τον διοικητικό μηχανισμό του Κράτους είναι η εφαρμογή της σχετικής διοικητικής / πειθαρχικής διαδικασίας καθώς η εξειδίκευση με θετό δίκαιο (κωδικοποιημένο δηλαδή) του Διοικητικού Δικαίου στην Ελλάδα είναι, συγκριτικά με άλλα δίκαια, πολύ νεαρό. Θα ρωτήσει κάποιος : «Τι είναι αυτό που κάνει στο δίκαιο αυτό τα πράγματα τόσο δύσκολα»; Η απάντηση σε αυτό θα μπορούσε να είναι μακροσκελής αλλά θα προσπαθήσω να πούμε τα βασικότερα δύο.

Α. Η, από αρχής κόσμου, δίψα του ανθρώπου για εξουσία πάνω σε άλλους ανθρώπους και η ανάγκη αφενός να το δείχνει και αφετέρου οι άλλοι να πρέπει να το αποδέχονται και να υποτάσσονται.

Β. Η δυσκολία του ανθρώπου να αποδεχθεί περιορισμό των δικών του επιλογών / ενεργειών από κανόνες που έχουν ψηφίσει άλλοι.

Φανταστείτε ότι η Ευρώπη μιλάει για Ανθρώπινα Δικαιώματα για πάνω από διακόσια χρόνια και σήμερα τα Διοικητικά Δικαστήρια στην Ελλάδα δεν προλαβαίνουν να δικάσουν υποθέσεις παράνομης συμπεριφοράς της διοίκησης, οι οποίες χρειάζονται χρόνια για να φτάσουν στις αίθουσες.

Ως Αξιωματικός, θα περιοριστώ στην προβληματική εφαρμογής του Διοικητικού Δικαίου στο πειθαρχικό δίκαιο των Ενόπλων Δυνάμεων και λίγο περισσότερο ίσως, του Πολεμικού Ναυτικού. Ελπίζω αυτός ο περιορισμός να αποτελέσει λίγες σελίδες ανάγνωσης καθώς το Διοικητικό Δίκαιο είναι το πολυπλοκότερο τόσο στην Ελληνική όσο και στην Ευρωπαϊκή έννομη τάξη, γεγονός που αναγκάζει τον εκάστοτε γράφοντα να σέβεται τον αναγνώστη, εξηγώντας τα γραφόμενα αφενός με ορθότητα και αφετέρου σε γλώσσα εξαιρετικά κατανοητή.

Θα αρχίσουμε, βέβαια, από τα βασικά και δη με τα εξής ερωτήματα/: «Υπάρχει σχέση ενός Κλάδου των Ε.Δ. με την «πολιτική έννομη τάξη» ή είναι κάτι ξεχωριστό με αποτέλεσμα το ένα να μην μπορεί να ελέγξει το άλλο; Ποιες είναι ποιο ισχυρές; Οι Διαταγές των Επιτελείων ή οι Νόμοι και τα Προεδρικά Διατάγματα»;

Οι Ένοπλες Δυνάμεις, αν και είναι από τα ζωτικότερα (αν όχι το σημαντικότερο) κύτταρα της Ελληνικής κοινωνίας, είναι ακριβώς αυτό: μέρος της Ελληνικής Πολιτικο-Κοινωνικής ολότητας, όπερ σημαίνει ότι ρυθμίζονται και διέπονται από κανόνες είτε απευθείας Συνταγματικούς, είτε από υποδεέστερους, ή άλλως ειπείν, ιεραρχικά κατώτερους. Αμέσως γίνεται αντιληπτό ότι υπάρχει μια ιεράρχηση κανόνων δικαίου. Δεν γίνεται δηλαδή μια πρόβλεψη / ρύθμιση στο Σύνταγμα να «αναιρείται» γιατί ένας νόμος ή υπουργική απόφαση, ρύθμισε διαφορετικά.

Εδώ είναι αναγκαίο, για την πλήρη κατανόηση των επομένων γραμμών, ένα πολύ μικρό και εντελώς απλούστατο μάθημα Συνταγματικού Δικαίου το οποίο γίνεται κατανοητό νομίζω εύκολα από τον μέσο κοινωνικό άνθρωπο. Υπογραμμίζεται, βέβαια, όπως θα δούμε παρακάτω, ότι όσο και αν είναι απλό, ο άνθρωπος επιλέγει ενσυνείδητα «να μην το κατανοεί» όταν τον περιορίζει και να το «κατανοεί» όταν θέλει μέσω αυτού αφενός να επιβληθεί και αφετέρου, σε άλλες περιπτώσεις, να προστατευθεί ο ίδιος.

Η Συνταγματική επιστημονική θεωρία (Ευρωπαίοι και Έλληνες Συνταγματολόγοι), λοιπόν, διδάσκει ότι ανάλογα με το όργανο που «νομοθετεί», από το οποίο δηλαδή θα προκύψει κανόνας δικαίου, προκύπτει και η ισχύς του νομοθετήματος. Πάνω από όλα, βέβαια, (με μεγάλο debate στην Ελληνική και Διεθνή / Ευρωπαϊκή θεωρία για το αν το Εθνικά Συντάγματα «κάμπτονται από υπερεθνικούς κανόνες) την κυρίαρχη θέση την έχουν διεθνή και Ευρωπαϊκά κείμενα (π.χ. Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων Ανθρώπου) τα οποία έχουν κυρωθεί από την Ελλάδα δυνάμει του άρθρου 28 του Συντάγματος. Είναι αυτά που λέμε ότι «κατισχύουν» των νόμων λόγω «αυξημένης ισχύς τους». Μετά ακολουθεί ο Συνταγματικός μας Χάρτης δηλαδή αυτό που όλοι γνωρίζουμε ως Σύνταγμα, ήτοι αυτά τα 120 άρθρα τα οποία χωρισμένα σε κεφάλαια ρυθμίζουν τις σχέσεις των πολιτών μεταξύ τους και αυτών με την Πολιτεία. Αμέσως μετά σε ισχύ είναι οι νόμοι που ψηφίζει η Εθνική μας αντιπροσωπεία (οι Βουλευτές μας) στην Βουλή και ακολουθούν τα Προεδρικά Διατάγματα στα οποία δεν συμπράττει επιτροπή της βουλής, αλλά συμπράττουν δύο όργανα της Εκτελεστικής Εξουσίας, δηλαδή ένας υπουργός που προτείνει την ρύθμιση καθώς και ο ΠτΔ. Στην επόμενη θέση έρχονται οι Υπουργικές Αποφάσεις στις οποίες αυτός που αποφασίζει είναι ο Υπουργός μόνος του για θέματα του Υπουργείου του. Αν κάποιο θέμα άπτεται αρμοδιοτήτων πολλών Υπουργείων τότε μιλάμε για Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ), η οποία όμως παραμένει στην ιεραρχία κάτω από το Προεδρικό Διάταγμα τον Νόμο, το Σύνταγμα και τα Διεθνή / Ευρωπαϊκά κείμενα. Μετά τις Υπουργικές Αποφάσεις έρχονται σε ισχύ άλλες πράξεις της δημόσιας διοίκησης όπως απόφαση Περιφερειάρχη, απόφαση δημάρχου κλπ.

Τι σημαίνουν όλα αυτά όμως;

Πολύ απλό…αν υπάρχει νόμος που προβλέπει, για παράδειγμα, ότι για την έκδοση εγγράφου που ζητεί ο διοικούμενος, ο τελευταίος πρέπει να προσκομίσει στην αίτησή του (π.χ. για λήψη άδειας ανατροφής τέκνου) τέσσερα δικαιολογητικά, ΔΕΝ μπορεί ο αρμόδιος υπουργός / Διευθυντής Κλάδου να εκδώσει Υπουργική Απόφαση ή διαταγή αντίστοιχα, στην οποία να απαιτούνται έξι δικαιολογητικά.

Είναι ακριβώς όπως σε μια στρατιωτική ιεραρχία. Δεν μπορεί άλλα να διατάσσει ο Ναύαρχος και από κάτω ο Αντιπλοίαρχος να διατάσσει άλλα. Βέβαια, θα πρέπει να πούμε ότι οι κανόνες δικαίου «περιορίζουν τον περιορισμό» του δικαιώματος και παρέχουν, πολλές φορές, διακριτική ευχέρεια σε διαστολή αυτού ΜΟΝΟ όταν είναι προς όφελος του διοικούμενου και ΑΝ δεν προσβάλλονται τα παρεχόμενα όρια από υφιστάμενο Νομοθέτημα. Για παράδειγμα, ο Ν.2690/1999 (Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας) που έχει εφαρμογή στο Δημόσιο, στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και στα άλλα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου (π.χ, ΥΠΕΘΑ και τα υπό αυτού όργανα) είναι ιεραρχικά ανώτερος από τον Σ.Κ. 20-1 ή τις Διατάξεις Πολεμικού Ναυτικού που έχουν κυρωθεί με μανδύα Προεδρικού Διατάγματος. Ο λόγος είναι σαφής. Η νομοθετική εξουσία (Βουλή) με την από αυτήν θεσπισμένους τυπικούς νόμους θέλει και κατισχύει των Στρατιωτικών Κανονισμών.

Συνέπεια αυτού είναι ότι αν παρατηρείται το φαινόμενο ένα γεγονός να ρυθμίζεται διαφορετικά στον Ν.2690/99 από ότι στις Διατάξεις Π.Ν. τότε, και μόνο για αυτό το γεγονός που είναι κοινό, θα «κατισχύσει» ο Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας. Για παράδειγμα, στην διοικητική ακρόαση / απολογία του διοικουμένου στον ΚΔΔιαδ (Ν.2690/1999 ΦΕΚ Α΄45) προβλέπεται προθεσμία τουλάχιστον 5 ημερών ενώ στις Διατάξεις Π.Ν. τρεις ημέρες. Λογικό και σύννομο είναι ο υφιστάμενος να έχει τις 5 ημέρες περιθώριο να απολογηθεί, ενώ «κλήση» για απολογία εντός «3 ημερών» δεν μπορεί να στοιχειοθετήσει νέο πειθαρχικό έλεγχο του εγκαλουμένου επειδή δεν τήρησε το 3ήμερο και υπέβαλε την απολογία του την 5η ημέρα, αρκεί κατά την υποβολή της απολογίας του να έχει μνημονεύσει στα σχετικά έγγραφα ή μέσα στο επί του εγγράφου σώματι, τον οικείο Νόμο, για γνωστοποίηση στην υπηρεσία, η οποία, όμως, οφείλει να το γνωρίζει ούτως ή άλλως.

Τα παραπάνω αφορούν, σε πολύ γενικές γραμμές ένα μεγάλο κεφάλαιο στο Ελληνικό Δίκαιο το οποίο είναι, εν πολλοίς, γνωστό ως «Σύγκρουση Κανόνων Δικαίου» και λύνεται με τα εξής Αρχές / Αξιώματα:

(α) ο ανώτερος κανόνας κατισχύει του κατώτερου (lex superior derogat inferiori),

(β) ο νεότερος κανόνας κατισχύει του παλαιότερου (lex posterior derogate priori)

(γ) ο ειδικότερος κανόνας κατισχύει του γενικότερου (lex specialis derogate generali).

Εδώ στο τελευταίο θέλει λίγο προσοχή γιατί για να εφαρμόσουμε το υπό (γ) θα πρέπει να εξασφαλίσουμε, αφενός, ότι δεν πρόκειται για ιεραρχικά ανώτερο κανόνα και αφετέρου (εδώ είναι και η δυσκολία) ότι δεν περιορίζεται Ατομικό Δικαίωμα παρεχόμενο από το Σύνταγμα, την περιγραφή των οποίων την συναντάμε στα άρθρα 4 έως και 25 του Συνταγματικού μας Χάρτη. Για παράδειγμα, η πολυπλοκότητα του Κεφαλαίου 18 των Διατάξεων Π.Ν., περί «αναφοράς παραπόνων και υποβολής ατομικών αναφορών», όπως αυτή διαπιστώνεται για την υλοποίηση του Συνταγματικού Δικαιώματος του «Αναφέρεσθαι» στις Αρχές του προσωπικού του Π.Ν. είναι θέμα που χρήζει επιστημονικής προσεγγίσεως.

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, ο εκάστοτε που θα εφαρμόσει πειθαρχικό έλεγχο κατά υφισταμένου, ο οποίος έχει διαπράξει μια πειθαρχική παράβαση ΠΡΕΠΕΙ να έχει στο μυαλό του ΟΛΟ το πλέγμα των κανόνων δικαίου που εμπλέκονται στην «προηγούμενη ακρόαση» του διοικουμένου, μέρος της οποίας είναι και η κλήση σε απολογία με σκοπό την επιβολή ποινής. Δεν είναι βέβαια τόσο δύσκολο όσο ακούγεται. Υπάρχει ένας αλγόριθμος, τον οποίο θα αποδώσουμε στο παρόν άρθρο, μέσω του οποίου προστατεύεται τόσο η Διοίκηση από το να χαρακτηριστεί «επικίνδυνη και ανεπαρκής» από ενέργειες κακοδιοικήσεως όσο και ο διοικούμενος από άδικες ποινές. Δεν αναφερόμαστε στις δίκαιες ποινές διότι δεν είναι λίγες οι φορές που τα παραπτώματα είναι υπαρκτά και σαφώς πρέπει να τιμωρηθούν για να προστατευθεί ο σκοπός λειτουργίας της δημόσιας / διοικητικής βούλησης, αφετέρου, δε, είναι υποχρέωση του εκάστοτε Διοικητή να ασκεί τον προσήκοντα πειθαρχικό έλεγχο.

Η διαφθορά ως εχθρός των δικαιωμάτων του ανθρώπου και ως έγκλημα κατά την Ελληνική νομοθεσία και το διεθνές δίκαιο.

Απόσπασμα από Επιστημονική Εργασία του Ανθυποπλοιάρχου   (Ε)  Γεωργίου Αλεξανδράκη Π.Ν. με θέμα 
«Η διαφθορά ως εχθρός  των δικαιωμάτων του ανθρώπου και ως έγκλημα κατά την Ελληνική νομοθεσία και το διεθνές δίκαιο».

3.0 Η διαφθορά ως παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Μια ανάλυση / προσέγγιση της διαφθοράς που βασίζεται στα ανθρώπινα δικαιώματα, θα τονίσει τη βλάβη που προκαλεί η διαφθορά στα άτομα. Από αυτή την άποψη, η οποία είναι και αυτή που υποστηρίζεται κατά κόρον από ημεδαπούς και αλλοδαπούς επιστήμονες, συχνά θεωρείται δεδομένο ότι η διαφθορά παραβιάζει τα ανθρώπινα δικαιώματα. Όταν οι άνθρωποι κάνουν αυτόν τον ισχυρισμό, έχουν μια σειρά από ζητήματα στο μυαλό τους και συνήθως σημαίνει ότι όταν η διαφθορά είναι ευρέως διαδεδομένη, οι άνθρωποι δεν έχουν πρόσβαση στη δικαιοσύνη, δεν είναι ασφαλείς και δεν απολαμβάνουν προστασίας και με λίγα λόγια τα ανθρώπινα δικαιώματά τους είναι εξαιρετικά συμπιεσμένα κάτω από έναν ανεκτό μέσο όρο.

Έχει παρατηρηθεί σε χώρες όπου οι δικαστικοί υπάλληλοι και η αστυνομία να δίνουν μεγαλύτερη προσοχή στις δωροδοκίες παρά στον νόμο, τα νοσοκομεία να μην θεραπεύουν τους ανθρώπους επειδή οι ιατρικό προσωπικό μεροληπτεί υπέρ των ασθενών που πληρώνουν «μαύρα νοσήλια»,  ή επειδή τα νοσοκομεία στερούνται προμηθειών λόγω της διαφθοράς που επικρατεί στους διαγωνισμούς ή στις διαδικασίες σύναψης των συμβάσεων προμηθειών, διαδικασίες στις οποίες κάνουν την εμφάνισή τους οι πλέον γνωστές σε όλους, «μίζες».

Συναφώς με τα ανωτέρω, οι φτωχές οικογένειες δεν μπορούν να τραφούν διότι τα προγράμματα κοινωνικής ασφάλισης είναι διεφθαρμένα ή διαστρεβλωμένα για να υποστηρίζουν το δίκτυο των πελατειακών σχέσεων, τα σχολεία δεν μπορούν να προσφέρουν στους μαθητές τους μια καλή εκπαίδευση επειδή ο προϋπολογισμός της εκπαίδευσης έχει κατασπαταληθεί, οι αγρότες και οι πωλητές της αγοράς δεν μπορούν να κερδίσουν τα προς το ζην διότι  διεφθαρμένοι κρατούντες υφαρπάζουν κομμάτι της παραγωγής και των πωλήσεών τους.

Γενικά, με πολλούς τρόπους όπως οι παραπάνω, η διαφθορά ευνοεί τις διακρίσεις, στερεί εισόδημα από τις ευάλωτες ομάδες και αποτρέπει τους ανθρώπους από την εκπλήρωση των πολιτικών, ατομικών, κοινωνικών, πολιτιστικών και οικονομικών δικαιωμάτων τους (Marshall,2005).

Τα θεσμικά όργανα του ΟΗΕ και οι ειδικές διαδικασίες έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι όπου η διαφθορά είναι ευρέως διαδεδομένη, τα κράτη δεν μπορούν να συμμορφωθούν με τις υποχρεώσεις τους ως προς τα ανθρώπινα δικαιώματα.  Για πολλούς όχι άστοχα, ορισμένα διεθνή έγγραφα χαρακτηρίζουν την διαφθορά και της εξ’αυτής καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ως ένα «έγκλημα κατά της ανθρωπότητας», μια κατηγορία που περιλαμβάνει εγκλήματα γενοκτονίας και βασανιστηρίων (Clinard and Yeager,2005).

Ο βαθμός στον οποίο οι πράξεις διαφθοράς παραβιάζουν ευθέως τα ανθρώπινα δικαιώματα ή οδηγούν σε παραβιάσεις, σπανίως καθορίζεται και εξηγείται. Σε κάθε περίπτωση, δε, πολύ λίγα πράγματα έχουν γίνει ως προς τον ακριβή προσδιορισμό των συνδέσεων μεταξύ των πράξεων της διαφθοράς και των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (Cohen and Normann,1980).

3.1 Καθορισμός παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Επειδή όλες οι μορφές των διεφθαρμένων πρακτικών μπορούν μακροπρόθεσμα να έχουν αντίκτυπο στα ανθρώπινα δικαιώματα, δεν μπορούμε να συμπεράνουμε μηχανικά ότι μια συγκεκριμένη πράξη δωροδοκίας παραβιάζει το ανθρώπινο δικαίωμα. Αυτό σημαίνει ότι για να εφαρμοστεί το πλαίσιο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων με χρήσιμο τρόπο, είναι απαραίτητο να γίνει διάκριση των διεφθαρμένων πρακτικών που παραβιάζουν άμεσα ένα ανθρώπινο δικαίωμα από τις διεφθαρμένες πρακτικές που οδηγούν σε παραβίαση του ανθρώπινου δικαιώματος και από τις πρακτικές διαφθοράς όπου πρακτικά δεν μπορεί να αποδειχθεί η αιτιώδης συνάφεια με μια συγκεκριμένη παραβίαση των δικαιωμάτων (Cooke and Kothari,2001).

Ένα κράτος είναι υπεύθυνο για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όταν μπορεί να αποδειχθεί ότι οι ενέργειές του (ή παραλείψεις) δεν συνάδουν με τις απαιτήσεις των διεθνών ή εθνικών προτύπων για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Για να προσδιοριστεί εάν μία συγκεκριμένη διεφθαρμένη πρακτική παραβιάζει το ανθρώπινο δικαίωμα, πρώτα είναι απαραίτητο να καθοριστεί το πεδίο εφαρμογής και το περιεχόμενο της υποχρέωσης του εν λόγω ανθρώπινου δικαιώματος, καθώς και αν προέρχεται από το εσωτερικό δίκαιο, μία διεθνή συνθήκη, ένα έθιμο ή τις γενικές αρχές του δικαίου.

Οι υποχρεώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα ισχύουν για όλες τις εξουσίες (εκτελεστική, νομοθετική και δικαστική) σε όλα τα επίπεδα (εθνικό, περιφερειακό και τοπικό). Σύμφωνα με τη νομολογία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μια ενέργεια (ή παράλειψη) αποδίδεται στο κράτος όταν αυτή διαπράττεται, υποκινείται, ενθαρρύνεται ή γίνεται ανεκτή από οποιαδήποτε δημόσια αρχή ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο που ενεργεί με επίσημη ιδιότητα.

Από τη σκοπιά της καταπολέμησης της διαφθοράς, είναι ενδιαφέρον να σημειωθεί η σύμβαση UNCAC, η οποία έχει ευρεία αντίληψη για την έννοια του «δημοσίου υπαλλήλου», και η οποία περιλαμβάνει «κάθε πρόσωπο που ασκεί δημόσιο λειτούργημα ή παρέχει δημόσια υπηρεσία, όπως ορίζεται στο εσωτερικό δίκαιο του Κράτους Μέρους και όπως εφαρμόζεται στο σχετικό τομέα του δικαίου του εν λόγω κράτους Μέρους» (Cornwall and Brock,2005).

4.0 Διαφθορά και αρχές της ισότητας και της μη διάκρισης

Οι αρχές της ισότητας και της μη διάκρισης αποτελούν θεμελιώδεις αρχές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η αρχή ότι όλα τα άτομα είναι ίσα ενώπιον του νόμου και έχουν το δικαίωμα να προστατεύονται από το νόμο σε ισότιμη βάση, επιβεβαιώνεται σε όλες τις βασικές συνθήκες για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτές οι αρχές δεν σημαίνουν όμως ότι κάθε διαφορετική μεταχείριση συνεπάγεται διακρίσεις. Δεν αποτελεί διάκριση η διαφοροποίηση, για παράδειγμα αν τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται είναι εύλογα και αντικειμενικά και ο σκοπός είναι νόμιμος. Η θετική δράση, καθώς και άλλες μορφές προτιμησιακής πρωτοβουλίας για παράδειγμα, δεν παραβιάζουν κατ’ ανάγκην την αρχή της απαγορεύσεως των διακρίσεων και σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να απαιτούνται για την εξάλειψη των διακρίσεων(Cornwall and Brock,2005).

Η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ έχει ορίσει διάκριση ως «κάθε διαχωρισμό, αποκλεισμό, περιορισμό ή προτίμηση που βασίζεται σε οποιοδήποτε λόγο εξαιτίας της φυλής, του χρώματος, του φύλου, της γλώσσας, της θρησκείας, των πολιτικών ή άλλων πεποιθήσεων, της εθνικής ή κοινωνικής προέλευσης, της περιουσίας, της γέννησης ή άλλης κατάστασης και η οποία έχει ως σκοπό ή αποτέλεσμα την εκμηδένιση ή διακινδύνευση της αναγνώρισης, της απόλαυσης ή της εξάσκησης από όλα τα πρόσωπα, επί ίσοις όροις, όλων τα δικαιώματα και των ελευθεριών» (Davoodi et al,2000)

Τέσσερα χαρακτηριστικά αυτού του ορισμού είναι σχετικά σε σχέση με τη διαφθορά. Κατ’ αρχάς, οι πράξεις διάκρισης ορίζονται ευρέως (οποιαδήποτε διάκριση, αποκλεισμός, περιορισμός ή προτίμηση) και οι πράξεις δωροδοκίας εγγενώς διακρίνονται, αποκλείονται ή προτιμώνται. Δεύτερον, ο ορισμός παραθέτει μια σειρά από «λόγους» για διακρίσεις (φυλή, θρησκεία, χρώμα, φύλο κ.λπ.), αλλά οι λόγοι αυτοί δεν είναι αποκλειστικοί. Η συμπερίληψη του όρου «ή οποιαδήποτε άλλη κατάσταση» αυτό δείχνει(Tella and Svedoff,2001).

Ως αποτέλεσμα, οι διακρίσεις για οποιονδήποτε λόγο απαγορεύονται. Τρίτον, ο ορισμός των διακρίσεων απαγορεύει τις ενέργειες που έχουν σκοπό ή αποτέλεσμα τις διακρίσεις. Εξ ορισμού, η διαφθορά επιφέρει διακρίσεις και ως προς τον σκοπό και ως προς το αποτέλεσμα. Τέταρτον, οι διακρίσεις πρέπει να επιφέρουν συγκεκριμένο αποτέλεσμα εξάλειψης τους δικαιώματος της ίσης αναγνώρισης, απόλαυσης ή την εξάσκησης ενός ανθρώπινου δικαιώματος, όπως το δικαίωμα στη ζωή, στην εκπαίδευση και την υγεία.   Πολλές υποθέσεις διαφθοράς έχουν τέτοια αποτελέσματα,  δημιουργώντας διακρίσεις ή αποκλείουν, περιορίζουν ή προτιμούν με τρόπους που εμποδίζουν τα άτομα να ασκούν ένα ή περισσότερα δικαιώματα.

Την ίδια στιγμή, η διάκριση μπορεί να πραγματοποιηθεί ακόμη και αν δεν επηρεάζεται συγκεκριμένο δικαίωμα (εκτός από το δικαίωμα της ισότητας). Το άρθρο 26 του ΔΣΑΠΔ απαγορεύει τις διακρίσεις με νόμο ή στην πράξη, σε κάθε τομέα που ρυθμίζεται και προστατεύεται από τις δημόσιες αρχές και η εφαρμογή του δεν περιορίζεται στα δικαιώματα που προβλέπονται στο ΔΣΑΠΔ. Όταν ένα πρόσωπο αποκτά προνομιακή μεταχείριση μέσω δωροδοκίας, κανένα άλλο ανθρώπινο δικαίωμα δεν επηρεάζεται άμεσα, εκτός από το δικαίωμα στην ισότητα, δηλαδή το δικαίωμα της ίσης μεταχείρισης π.χ. κατά την διαδικασία θεώρησης μίας βίζας ή της τελωνειακής εκκαθάρισης εμπορευμάτων κ.λ.π (Tella and Svedoff,2001).

Το δικαίωμα αυτό στέκεται ανεξάρτητα από τα άλλα ανθρώπινα δικαιώματα. Με λίγα λόγια, κάθε άτομο έχει το δικαίωμα να αντιμετωπίζεται ισότιμα από τους δημόσιους υπαλλήλους και αν ένα άτομο δωροδοκεί έναν δημόσιο λειτουργό, το άτομο αυτό αποκτά προνομιακή θέση σε σχέση με άλλα άτομα σε παρόμοια θέση τα οποία δεν έχουν δωροδοκήσει κανέναν(Dreifuss et al,2003).

Ομοίως, όταν από ένα άτομο ζητείται δωροδοκία προκειμένου να λάβει μια υπηρεσία την οποία το εν λόγω πρόσωπο δικαιούται δίχως πληρωμή, αυτό το άτομο υφίσταται δυσμενή διάκριση σε σχέση με άλλα άτομα που επίσης ζητούν αυτήν την υπηρεσία. Υπάρχει παραβίαση του δικαιώματος και στα δύο παραδείγματα, διότι παρόμοιες περιπτώσεις αντιμετωπίζονται με διαφορετικό τρόπο και η διαφορά στην μεταχείριση προκύπτει από τη διαφθορά η οποία δεν αποτελεί μια αντικειμενική και εύλογη δικαιολογία.

Ολόκληρη η Εργασία      εδώ.

Επιτρέπεται η αναδημοσίευση αν και εφόσον αναφέρεται ο συγγραφέας.

Όλα τα παρακάτω επιστημονικά γραφόμενα, τυγχάνουν αναλογικής σκέψης και εφαρμογής στις Ένοπλες Δυνάμεις όσον αφορά τα ατομικά δικαιώματα που περιγράφονται στα άρθρα από 4 έως και 25 του Συντάγματος των Ελλήνων. Ειδικότερα, δεν είναι σπάνιο, δυστυχώς, το φαινόμενο το οποίο παρατηρείται σε πειθαρχικούς ελέγχους εκ μέρους Διοικητών / Διευθυντών, αφενός να μην τηρείται η νόμιμη διαδικασία κλήσης, ακρόασης, πρόσβαση του διωκόμενου σε έγγραφα, αφετέρου επιβολή ποινών χωρίς αιτιολόγηση με παντελή έλλειψη αναφοράς στους ισχυρισμούς του υφιστάμενου, ενώ κατά κόρον παρατηρούνται οι απαράδεκτες για το Διοικητικό Δίκαιο αιτήσεις τιμωρίας περιέχουσες έωλες ρήτρες όπως «δια έλλειψη σεβασμού», «δια πλημμελή εκτέλεση καθηκόντων», «έθεσε σε κίνδυνο την υπηρεσία», «δια παντελή έλλειψη ανησυχίας» κλπ, κλπ. Τα παραπάνω φανερώνουν διοικητική ανεπάρκεια η οποία αξιολογείται τόσο διοικητικά όσο και ποινικά, δεδομένου ότι η πειθαρχική διαδικασία έχει έναν αλγόριθμο που πρέπει να ακολουθείται με λογική και χωρίς πάθος (κατά την ορθή προτροπή του Αριστοτέλη) προκειμένου να επιβάλλονται δίκαιες ποινές.

Του   Γεωργίου Αλεξανδράκη, Αξιωματικού Π.Ν.  Επιτελή του ΓΕΕΘΑ, τελειόφοιτου της Νομικής Αθηνών, αριστούχου της Φιλοσοφικής Αθηνών, Master of Arts στις σπουδές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.